KABLO STANDARTLARI

[GokhanK]

KABLO STANDARTLARI

Bilgisayarlar  ethernet  kartlarına  takılan  kablo  aracılığıyla  birbirine  bağlanırlar. Networkün  yapısına  göre  farklı  özelliklerde  kullanabilecek  bir  çok  çeşit  kablo standardı vardır. Ana   başlıkları şöyle sıralayabiliriz

-Koaksiyel (Coaxial)
-Twisted-Pair
    
-UTP (Unshielded Twisted-Pair / Koruyucusuz-Dolanmış-Çift)
    -STP (Shielded Twisted-Pair / Koruyuculu Dolanmış-Çift)

 -Fiber-Optik

Koaksiyel Kablolar

Koaksiyel kablolar yaygın olarak kullanılan ağ kablolarıdır. Çok tercih edilmesi ve çok sık  kullanılmasının     başlıca  nedenleri  uygun  fiyatı,  hafifliği,  esnekliği  ve  kolay kullanılmasıdır. Bir koaksiyel kablo bir iletken metal telin önce plastik bir koruyucu ile, ardından bir metal örgü ve dış bir kaplamadan oluşur. Bu koruma katları sayesinde iletilen  verinin  dış  etkenlerden  etkilenmesi  minimuma  indirgenmeye  çalışılmıştır. Koaksiyel kablonun içinde kullanılan tek genellikle bakırdır.

Koaksiyel kablonun iki tipi vardır:

-Thin (thinnet)
-Thick (thicknet)

Thinnet (ince) koaksiyel kablodur. 25 inç genişliğindedir. Yaygın olarak kullanılır. Verileri sağlıklı  olarak 185  metre  uzağa  iletebilirler. Thinnet  koaksiyel  kablolar  RG-58 standardı olarak değişik biçimde üretilmektedir. Thinnete 10Base2, Thicknete 10Base5 da denir. Thicknet   ise   daha   kalın   bir   koaksiyel   kablodur.   Thicknet   kablolar 0.5   inç kalınlığındadır.  Bu  nedenler  thicknet  kablolar  daha  uzun  mesafe  veri  iletiminde kullanılırlar. 500  m  mesafe  için  kullanılan  thicknet  koaksiyel  kablolar  tipik  olarak thinnet networkler için bir backbone oluşturmada kullanılır.
Mesafe   Koaksiyel kablo
185 m   Thinnet
500 m   Thicknet

 

Bir thinnet koaksiyel kabloyu thicknet kabloya bağlamak için ise transceiver denilen ara birim kullanılır. Transceiver'ın network adaptörüne bağlanması için AUI ya da DIX adı verilen çıkış kullanılır. AUI (Attachment Unit Interface) anlamındadır. DIX (Digital Intel Xerox) anlamına gelir.


 


Koaksiyel  kabloların  network  adaptörüne  bağlanması  için,  ayrıca  iki  kablonun birbirine eklenmesi BNC Konektörleri kullanılır. BNC kablo konnektörü kablonun ucunda yer alır. T konnektör ise koaksiyel kabloyu network adaptörüne bağlamak için kullanılır. Barrel konnektör ise iki koaksiyel kablonun birbirine bağlanmasını sağlar. Sonlandırıcılar ise kablonun sonunda yer alırlar.

Twisted-Pair Kablolar

LAN'larda ve sınırlı veri iletiminde kullanılan bir diğer kablolama türü de twisted-pair kablolardır. Twisted-Pair (Dolanmış-çift) kablo iki telden oluşan bir kablodur. Twistedpair kablolar iki türdür:
-UTP (Unshielded Twisted-Pair)
-STP (Shielded Twisted-Pair)
 
10BaseT  network'lerde  ve  diğer  LAN  ortamlarında  yaygın  olarak  UTP  kablolar kullanılır.  Maksimum  UTP  kablo  uzunluğu  100  m  dir.  UTP  kablo  iki  izoleli  bakır kablodan oluşur. UTP kablolar ayrıca telefon sistemlerinde de kullanılır. 10BaseT kablolar RJ-45 sonlandırıcıları ile sonlandırılırlar.

Fiber-Optik Kablolar

Fiber-optik kablolar verileri ışık olarak ileten yüksek teknoloji iletim ortamlarıdır. Fiberoptik kablolar hızlı ve yüksek kapasiteli veri iletimi için uygundur. Özellikler 100 Mbps hızında veri iletimi için kullanılır. Verilerin güvenliği açısından daha iyidir. Çünkü ışık olarak temsil edilen veriler başka bir ortama alınamazlar.
Fiber-optik kablo üzerinden veri aktarımı; ince fiber cam lifi (ışık iletkeni) üzerinden ışık dalgası şeklinde gerçekleştirilir. Aktarılacak her bir ışık işareti için ayrı bir ince fiber  cam  kullanılır.  Bu  çerçevede  en  basit  hali  ile  bir  Fiber-optik  kablo  3  temel kısımdan oluşmaktadır:   Işığın geçtiği tabaka olan Asıl Işık İletkeni, ışığı yansıma ve kırılmalara karşı koruyan ve yine bir cam tabaka olan Cam Örtü ve tüm cam kısmı koruyan  Koruyucu  Kılıf  olarak  adlandırılabilecek  kısımlardır.  Uygulamada  bunlara ilave olarak Fiber-optik kabloya; kablonun bina içi/bina dışı kullanım yeri ve şartlarına bağlı olarak çelik zırh yada jel tabakası gibi başka koruyucu ve esneklik kazandırıcı kısımlarda ilave edilebilmektedir.